نقش اقتصاد زیارت در اقتصاد مقاومتی مطلب ویژه

دوشنبه, 29 خرداد 1396 11:19

تاکید رهبر فرزانه انقلاب بر لزوم اقدام در عرصه اقتصاد مقاومتی اهمیت این موضوع را نشان میدهد و در کلانشهری مذهبی مانند مشهد اقتصاد زیارت میتواند یکی از مولفه های اصلی در تحقق اقتصاد مقاومتی باشد.

 

  کارشناسان فرهنگی واقتصادی وجود مضجع شریف علی بن موسی الرضا(ع) را در شهر مشهد فرصتی بسیار ارزنده در راستای توسعه اقتصاد این شهر می دانند و مطرح می کنند که توسعه اقتصاد زیارت می تواند در تحقق اقتصاد مقاومتی نقش بسزایی ایفا کند.
منظور از اقتصاد زائر، میزان درآمد، هزینه کرد، مدیریت تقاضا، وقف، نذر و تمامی موارد و موضوعات مرتبط با اقتصاد فرد است که به زائران مرتبط است و در واقع، هزینه کردهای زائران، عرضه و تقاضای کالاها و خدمات زائرین از لحظه اقدام به سفر زیارتی تا زمانی که از زیارت باز می گردند، اقتصاد زائر است.

***توجه به اقتصاد زائر تحقق اقتصاد مقاومتی است

مشاور عالی شهردارمشهد معتقد است که اقتصاد زیارت ظرفیت ویژه داخلی است که باید نگاه ویژه ای به آن داشت و با تسهیل زیارت برای گردشگران داخلی و خصوصا خارجی، پایتخت معنوی ایران می تواند به درآمدی ثابت و پایدار برسد.
علی اصغر عنابستانی اقتصاد مقاومتی را نگاه به ظرفیت های درونی در کلانشهر مذهبی مشهد و در راستای افزایش بهره وری تعریف می کند.
استاندار سابق چهارمحال و بختیاری اقتصاد کلان کشور را وابسته و متاثر از اقتصاد در شهر مشهد می داند و می افزاید: باید از این پتانسیل بهره برد و جای تاسف دارد که از این موضوع غفلت شده است.
وی به عنوان کارشناس در مسائل شهری ابراز می کند: مشهد الرضا به عنوان شهری فراملی می تواند با جذب سرمایه گذاران داخلی و خارجی به هدف نهایی زائر یعنی زیارت امام رضا(ع) در شرایط مطلوب دست یابد و به این شکل افزایش ماندگاری زائر نیز محقق خواهد شد.
مشاور شهردار مشهد به لزوم توجه به توسعه زیر ساخت های زیارت و در نتیجه تحقق ماندگاری زائر تاکید و می افزاید: منافع اقتصادی شهر مشهد نیز با بهره گیری از فرصت وجود بارگاه منور رضوی و توسعه ” اقتصاد زیارت” تامین می شود.
به گفته عنابستانی در این راستا ضرورت هم افزایی و مشارکت تمامی دستگاه های دولتی و نهاد شهرداری مشهد وجود دارد تا آسیب های این حوزه کاهش یابد.
مشاور عالی شهردار که کارشناس مشاور امور اقتصادی و اجتماعی هیات دولت دهم را نیز در کارنامه خود دارد، رونق اقتصادی شهر مشهد را وابسته به توسعه حمل و نقل عمومی، بهبود شرایط اسکان زائر، ارائه خدمات مناسب در حوزه تغذیه سالم، حل مشکلات تردد و معضل ترافیک این کلانشهر و ایجاد و راه اندازی مراکز تجاری تخصصی برای گردشگران داخلی و خارجی دانست.
وی به نقش شهرداری در سبد اقتصاد مقاومتی اشاره کرده و میگوید : شهرداری با کم کردن هزینه اداره شهر و در نتیجه کاهش هزینه زائر از دوش مردم نقش بسزایی در اقتصاد مقاومتی دارد.
وی ادامه داد: شهرداری از امکان های موجود استفاده بهینه نماید وبه عبارت دیگر سطح بهره وری را با استفاده از نیروی انسانی، ساختمان ها افزایش دهد.
عنابستانی تصریح می کند: شهرداری با انجام پروژه هایی در جهت تسهیل رفت و امد، ترافیک روان و الکترونیکی کردن خدمات هزینه زندگی مردم در مشهد را کاهش دهد.
وی می افزاید: به همین منظور در شهرداری ستاد اقتصاد مقاومتی ایجاد شده است که بتواند به صورت عملی در جهت همسو شدن با اقتصاد مقاومتی گام های موثری بردارد.
فرماندار سابق سبزوار در خصوص نقش آستان قدس رضوی در اقتصاد مقاومتی بیان میکند: خوشبختانه آستان قدس رضوی با تولیت حجت الاسلام رئیسی با رویکرد جدید نگاه خود را از حرم فراتر گذاشته است که در بحث اقتصاد زائر بسیار موثر خواهد بود.
مشاور عالی شهردار با بیان اینکه درپیام مقام معظم رهبری به تولیت جدید آستان قدس رضوی تاکید به خدمت به زائرین و مجاورین به ویژه مستضعفین شد اظهار میکند: آستان قدس رضوی به دلیل داشتن ساختار اقتصادی با نگاه درون زایی می تواند شکل بگیرد و تاثیر گذار باشد.
وی می افزاید: با تاثیر گذاری که امام رضا (ع) بر کشور دارد آستان قدس رضوی باید خود را باز کند تا این تاثیر گذاری افزایش پیدا کند.
عنابستانی یادآور شد: آستان قدس با ورود به سطح شهر و با تعاملات با شهرداری در پرژه های بهسازی و حاشیه شهر تاثیر اقتصادی بسزایی می تواند داشته باشد.

*** با استفاده از ابزار اقتصادی میتوان از فضای حضور زائر هم استفاده معنوی و هم مادی کرد

معاون اقتصادی شهردار مشهد نیز در این راستا ابراز می کند: در دنیا مسئله گردشگری مذهبی به عنوان موضوع پر منفعت مطرح است و کشورهایی مانند چین و مالزی که از نظر بازرگانی مترقی هستند در جهت تصرف بازار به شهرهای مذهبی از جمله مشهد، مدینه و کربلا خدمت رسانی می کنند.
وی با بیان اینکه با استفاده از ابزار اقتصادی از فضای حضور زائر هم استفاده معنوی و هم مادی صورت گیرد در گفتگو با خبرنگار ما بیان کرد: در توضیحات چند سال گذشته مقام معظم رهبری به اقتصاد مقاومتی اشاره ه کردند و از مردم خواستند در مقابل فشار اقتصادی و موانعی که دشمن ایجاد کرده با تمام توان و امکانات موجود از موانع عبور کرده و به فکر تولید داخل و پیشرفت کشور باشند.
محمد رضا مزجی تصریح کرد: یکی از ظرفیت ها ی شهر مشهد وجود زائر همراه با نیازمندی ها و خدمات مورد نیاز زائر است که اگر این نیازمندی ها فراهم شود، زائر با ارامش خاطر زیارت می کند که این موجب افزایش ماندگاری زائر و افزایش گردشگر به شهر می شود.
وی ادامه داد: در همه جای دنیا شهرهای توریستی ارائه خدمات به گردشگر برای دستگاه مربوطه متحمل هزینه است، ولی انجام این خدمات عایدات بسیار زیادی از جمله آورده نقدی دارد که موجب رشد اقتصادی شهر می شود و مشهد هم از این امر مستثنی نیست.
مزجی عنوان کرد: در دنیا مسئله گردشگری مذهبی به عنوان موضوع پر منفعت مطرح است و کشورهایی مانند چین و مالزی که از نظر بازرگانی مترقی هستند در جهت تصرف بازار به شهرهای مذهبی از جمله مشهد، مدینه و کربلا خدمت رسانی می کنند.
وی ادامه داد: مشهد به واسطه مضجع شربف علی بن موسی الرضا(ع) در جهت استفاده از اقتصاد زائر توجه ویژه ای باید به ان شود.
معاون اقتصادی و رئیس سازمان سرمایه گذاری و مشارکتها افزود: در همین راستا از سال گذشته شهرداری برای خدمت رسانی به زائران اقدام به ارائه طرح شرکت مادر تخصصی زائر کرده که این لایحه هم اکنون در کمیسیون ها در حال برسی است .
وی با بیان اینکه باید با استفاده از ابزار اقتصادی از فضای حضور زائر هم استفاده معنوی و هم مادی داشته باشیم؛ تصریح کرد: با تاسیس این شرکت یک اقدام بسیار خوبی در استفاده از ظرفیت زائر در مشهد می شود و افراد با مشارکت در این سرمایه گذاری هم از اجر معنوی آن که خدمت به زائر و گردشگر است بهره مند می شوند و از سویی اورده نقدی برایشان به همراه خواهد داشت.
وی در خصوص نقش آستان قدس و شهرداری دراقتصاد مقاومتی بیان کرد: هر دو این سازمان عمومی عملکردهای مشابهی دارند و برای این منظور باید بستر های لازم را فراهم کنند و از تصدی گری بپرهیزند وبا تعامل با یکدیگر این هم افزایی را انجام دهند.
مزجی اظهار کرد: در اصل ۴۴ قانون اساسی گر چه دولت را خطاب قرار داده است ولی اگر دستگاههای عمومی از تصدی گری پرهیز و چابک سازی را فراهم کنند در مسیر پیشرفت اقتصاد و تحقق اقتصاد مقاومتی گام برداشته اند.
وی ادامه داد: شهرداری کوشش کرده بستر سرمایه گذاری را فراهم کند و ۱۱ پروژه مشارکتی شهرداری، مصوبه واگذاری سهم الشرکه شهرداری صورت گرفت و شهردای با واگذاری این پروژه ها توانست ۲۴ پروژه با حجم سرمایه گذاری حداقل سه برابرتعریف کند.

*** اقتصاد زیارت نیازمند برنامه ریزی

بیشک تحقق شعار اقتصاد مقاومتی در مشهد مقدس با برنامه ریزی و مدیریت اقتصاد زائر صورت خواهد گرفت لذا مسئولین و تصمیم سازان استان باید نگاه خود را بیش از پیش به این حوزه معطوف داشته و با بسیج امکانات و سازماندهی تعاملات سازمانهای مرتبط با حوزه گردشگری این ظرفیت عظیم را در راستای توسعه این شهر آسمانی و خدمت به میهمانان گرانقدر امام مهربانی ها بکارگیرند.
امید که با تحول فکری در مدیران استان و هم افزایی همه جانبه در عرصه اقتصاد هم شاهد بهبود خدمات دهی به زائرین وافزایش ماندگاری آنها باشیم و هم از این فرصت بی بدیل اقتصادی به بهترین نحو ممکن بهره برداری کنیم.

گردشگری و اقتصاد زیارت دو محور مهم برای رشد اقتصاد مقاومتی
سید مهدی درهمی در گفتگو با خبرنگار صبح مشهد در خصوص اقتصاد زائر و نقش آن در اقتصاد مقاومتی اظهار کرد: همه ما متوجه شده ایم که پیام مقام معظم رهبری در خصوص نامگذاری امسال به عنوان اقتصاد مقاومتی همراه با اقدام و عمل به این معنی است که باید متکی به منابع داخلی، درون زا و بخش خصوصی مانند فاینانس، تکنولوژی و … باشیم.

وی افزود: ما باید یک ساختار اقتصادی مقاوم داشته باشیم تا در شرایط پرتنش بتوانیم روی پای خود بایستیم تا اتفاقی که در صنعت خودرو به وجود آمد در دیگر صنایع وبخش ها رخ ندهد.

این مدرس دانشگاه ادامه داد: در سال ۹۴ که سال اقتصاد مقاومتی بود مبانی اقتصاد مقاومتی و مرحله نظری را پشت سرگذاشتیم و امسال باید در راستای مقاوم سازی اقتصاد حرکت کنیم و به سمت اقتصاد غیر نفتی و تولید داخلی پیش برویم.
درهمی با بیان اینکه غیر نفتی شدن اقتصاد یک راهبرد مهم در اقتصاد مقاومتی است افزود: حوزه گردشگری و اقتصاد زیارت می توانند جایگزین بسیار خوبی برای درآمد نفتی و محور مهمی برای رشد اقتصاد مقاومتی باشد.

وی با اشاره به اینکه میراث فرهنگی در کنار میراث مذهبی قرار می گیرد و از نظر اقتصادی، توریست گردشگری و توریست فرهنگی می تواند به سمت اقتصاد مقاومتی حرکت کند گفت: مسئولین باید به طور جدی مراکز اقتصاد گردشگر را شناسایی و از آن بهره برداری کنند.
عضو هیات مدیره شرکت پدیده شاندیز بیان کرد: در سال گذشته بیش از ۹۰ درصد سوغات زائر کالای چینی بوده است و این بازار بسیارخوب، در اختیار چینی ها قرار گرفته و موجب متضرر شدن تولید کننده های داخلی شده است.

درهمی ادامه داد: متاسفانه سوغات فرهنگی محدود به مهر و تسبیح شده است در صورتی که می توان از لوازمی که بار فرهنگی داشته باشد بهره برد.

*** لزوم تعامل آستان قدس و شهرداری در تحقق اقتصاد مقامتی در مشهد

وی با بیان اینکه در مشهد به دلیل وجود آستان قدس رضوی و مسئولین شهری کار گروهی بسیار موثر است، افزود: می توان با بهره گیری از بخش خصوصی و دانشگاه از ظرفیت زائر، که نیازمند کار منسجم در سطح استان است، استفاده کرد.
وی اظهار کرد: استان قدس در شرایطی قرار دارد که می تواند نقش فرهنگی بسیار موثری را داشته و آن را محدود به اطراف حرم نکرده و در سطح استان گسترش و پوشش دهد.
وی اضافه کرد: این کار آستان قدس موجب می شود کیفیت گردشگری در مشهد افزایش پیدا کند.

درهمی در خصوص نقش آستان قدس و شهرداری در اقتصاد مقاومتی گفت: این دستگاهها باید با یکدیگر در میزبانی هماهنگ و قوی بوده تا سهم مشهد از گردشگر داخلی و خارجی افزایش پیدا کند .

وی در پایان گفت: این سازمان ها باید کیفیت بخشی به میزبانی را در دستور کار خود قرار داده و برای پول زائران و همه اقشار کم درآمد و پر درآمد جامعه برنامه ریزی دقیقی داشته باشند.

*** ضرورت ایجاد تسهیلات و زیرساخت های مورد نیاز زائرین
فاطمه غیور، عضور شورای شهر مشهد نیز در گفتگو با خبرنگار صبح مشهد عنوان کرد: طبق فرمایشات مقام معظم رهبری و نامگذاری امسال به عنوان اقتصاد مقاومتی، اقدام و عمل، پیاده کردن این موضوع در تمام ابعاد زندگی ضرورت پیدا میکند.

وی تصریح کرد: مشهد به واسطه وجود پربرکت امام رضا (ع) سالانه پذیرای میلیون ها زائر و توریست است که به عنوان شهری زیارتی، توجه به اقتصاد مقاومتی نقش بسیار مهمی را می تواند ایفا کند.

وی عنوان کرد: برای جذب زائر باید تسهیلات زیارت از جمله امکان دسترسی راحت به حرم، توسعه حمل و نقل عمومی و زیرساخت های لازم برای اقامت به خوبی فراهم شود.

***باید هزینه های زائرین کاهش شود

نایب رئیس کمیسیون خدمات شهری اظهار کرد: با توجه به اینکه اقتصاد مقاومتی درون زاست، می تواند به صورت محله ای یا منطقه ای پیاده شود، لذا مسئولین با توجه به محورها و ابعاد اقتصاد مقاومتی، می توانند اقتصاد زیارت را در سبد اقتصاد مقاومتی پیاده کنند.

وی با تاکید بر کاهش هزینه های زائرین تصرین کرد: ایجاد زائرسراهای ارزان قیمت، تسهیل حمل و نقل عمومی برای جابجایی زائرین در شهر، تسهیلات انتقال از شهرهای مختلف به مشهد مانند توسعه حمل ونقل ریلی از جمله مواردی است که میتوان مورد توجه مسئولین قرار گیرد.

وی ادامه داد: خوشبختانه آستان قدس رضوی برای کمک به اسکان زائرین در مشهد در نظر دارد ۴ زائر سرا احداث کند.

غیور در خصوص سهم اقتصاد مقاومتی در سازمانهایی چون آستان قدس رضوی و شهرداری گفت: این دو سازمان چون به دولت وابسته نیستند، میتوانند از منابع خود در جهت اقتصاد زیارت استفاده کنند.
وی بیان کرد: این دو سازمان برای تاثیر گذاری در اقتصاد زیارت برای زائر باید با رویکرد کاهش هزینه سفر برای زائر برنامه ریزی و حرکت کنند.

*** برنامه های مشهد ۲۰۱۷ هنوز در حد حرف است

عضو هیئت رئیسه شورای اسلامی شهر مشهد بیان کرد: مشهد در سال ۲۰۱۷ به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام انتخاب شده است و ما باید در این سال برمبنای شناساندن اسلام واقعی و مذهب تشیع به جهان حرکت کنیم.
وی افزود: متاسفانه با توجه به اینکه تخصیص اعتبار برای مشهد ۲۰۱۷ باید از تهران صورت گیرد واین امر نیز بسیار زمان بر است هنوز کار ستادی خاصی صورت نگرفته است و برنامه ها فقط در حد حرف بوده است.

وی تصریح کرد: باید اسلام و آموزه های دینی را به عنوان الگو به مردم دیگر کشورها معرفی کرد، زیرا مسائلی که اسلام در چند هزار قبل گفته، امروزه توسط دانشمندان غربی کشف می شود.

*** عزمی راسخ برای بهره گیری از اقتصادی بی مانند
بی شک اقتصاد زیارت در مشهد به عنوان صنعتی سودآور هنوز تا رسیدن به جایگاه واقعی خود راه زیادی دارد و بهره گیری از این فرصت بی بدیل عزمی راسخ و دلی دغدغه مند و فارق از هیاهوی سیاسی را می طلبد.
امید که مسئولین و تصمیم سازان جهانشهر مشهد با تدبیر و چاره اندیشی زمینه های لازم برای به خدمت گرفتن این فرصت بی بدیل را در توسعه این کلانشهر مذهبی فراهم کرده و در سالی که باید اقدام وعمل سرلوحه اعمال همه باشد شاهد اقدامی جدی در این حوزه باشیم.

 

 

برگرفته از پایگاه خبری صبح مشهد